Olloqulixon karvonsaroyi va timi

Tarixi

Olloqulixon hukmronligi (1825–1842) yillarida Xiva Rossiya, Buxoro va Eron bilan savdoni kengaytirgan. Shu davrda Ichan Qalʼaning Polvon darvoza yonidagi sharqiy devori bir qismi buzilib, uning oʻrnida karvonsaroy, madrasa va tim qurilgan. Manbalarda karvonsaroy 1832–1833-yillarga, tim esa 1830-yillarning ikkinchi yarmiga oid deb koʻrsatiladi.

Karvonsaroy ikki qavatli boʻlib, xonalari keng hovli atrofida joylashgan: pastki qavatda mollar saqlangan, yuqorida savdogarlar tunagan. Bino ichki shahar devori chizigʻida turgani uchun karvonlar Ichan Qalʼa koʻchalariga kirmasdan yuk tushirishi mumkin boʻlgan.

Tim

Karvonsaroyni Polvon darvoza koʻchasi bilan bogʻlovchi tim — bir qator gumbazlar bilan yopilgan savdo yoʻlagi. Uning ikki tomonida doʻkonchalar joylashgan, gumbazlardagi tuynuklardan yorugʻlik tushadi. Bunday yopiq bozorlar xaridor va sotuvchilarni yozgi jaziramadan va qishki shamoldan asragan. Savdo tartibini saqlash, oʻlchov va narxlarni nazorat qilish uchun bozorda maxsus mansabdor boʻlgan.

Bugun tim yana savdo joyi: rastalarda doʻppi, choponlar, kulolchilik va yogʻoch buyumlar, suvenirlar sotiladi. Karvonsaroy hovlisi esa Ichan Qalʼaning eng sokin burchaklaridan biri.

Karvonsaroy va tim Toshhovli hamda Olloqulixon madrasasi bilan bitta majmuani tashkil etadi.