Vobkent minorasi

Tarixi

Minora Qoraxoniylar davrida, Buxoroning diniy-siyosiy rahbarlari boʻlgan sadrlar xonadonidan Burhoniddin Abdulaziz II tashabbusi bilan qurilgan; uning nomi minora tasmalaridan biriga yozilgan. Pastki bitikka koʻra, qurilish hijriy 593-yil jumodul-avval oyida (1196-yil mart–aprel) buyurilgan, yuqoridagi kufiy bitik esa minora 595-yilda (1198–1199) bitganini aytadi.

Minora oldida madrasa va masjid boʻlgan, ularning ayrim qismlari saqlanib qolgan. U azon minorasi va kuzatuv minorasi vazifasini bajargan. Mustaqillik yillarida minora taʼmirlangan. 1989-yilgi tadqiqotlar yuqori bitik bloklari qurilish paytida notoʻgʻri joylashtirilganini koʻrsatgan.

Meʼmorchiligi

Balandligi 40,3 metr boʻlgan minora oʻn ikki qirrali poydevorga oʻrnatilgan; tanasining diametri pastda 6,19, yuqorida 2,81 metr. U pishiq gʻisht, yogʻoch, tosh va ganchdan qurilgan, sirti naqshlari bir-birini takrorlamaydigan oʻnta tasma bilan boʻlingan. Fonus ostida sirli oʻyma terrakotadan kufiy bitik bor. Ichkaridagi aylanma zinapoyaga qoʻshni masjid tomonidagi eshikdan kirilgan.

Minora Buxorodagi Kalon minorasining kichraytirilgan nusxasiga oʻxshaydi: undan pastroq va ingichkaroq, bezagi soddaroq, ammo nisbatlari juda nafis.