Abduxoliq Gʻijduvoniy majmuasi

Tarixi

Xoʻja Abduxoliq ibn Abduljalil Gʻijduvoniy — Oʻrta Osiyoda xojagon tariqati va mustaqil tasavvuf maktabiga asos solgan shayx, Buxoroning «yetti piri»ning birinchisi; u «Xoʻjai Jahon» nomi bilan ham mashhur. 2003-yilda uning tavalludining 900 yilligi keng nishonlangan. Rivoyatga koʻra, shayx hayotligida bu yer chillaxona — saraton jaziramasida qirq kunlik ibodat qilinadigan joy boʻlgan, keyin esa uning qabri ziyoratgohga aylangan.

Qabrning xalq orasidagi mashhurligini hisobga olib, Mirzo Ulugʻbek uning roʻparasida madrasa qurdirgan; u hijriy 836 (1432/33) yilda bitgan. Bu Ulugʻbek qurdirgan uch madrasaning soʻnggisi boʻlib, Buxoro va Samarqanddagilardan kichikroq va soddaroq. 1583-yilda Abdullaxon II davrida madrasa va masjid taʼmirlangan.

Majmua tarkibi

Majmuaga Abduxoliq Gʻijduvoniy maqbarasi, Ulugʻbek madrasasi, masjid va hovuz kiradi. Madrasa peshtoqiga suls xatida «Alaq» surasining 1–7 oyatlari yozilgan; ularning koʻp qismi toʻkilib ketgan, 1946-yilda bitiklarning bir qismi oʻqilib tiklangan. Shayxning tosh qabrtoshi yon tomonlariga «Mujodala» surasining 11-oyati bitilgan. Majmua masjidi 2003-yilda qayta qurilgan.

Ikki qavatli pishiq gʻisht madrasa «Fayziya» nomi bilan ham tanilgan. U Buxoro va Samarqandni bogʻlagan karvon yoʻli ustida joylashgan edi.